బెంగళూరు: కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రి సిద్ధరామయ్య సంచలన నిర్ణయం తీసుకున్నారు. రాష్ట్రంలో 16 ఏళ్లలోపు పిల్లలకు సోషల్ మీడియా వాడకంపై నిషేధం విధిస్తున్నట్లు ప్రకటించారు. 2026-27 రాష్ట్ర బడ్జెట్‌ను ప్రవేశపెట్టే క్రమంలో ఈ ముఖ్యమైన విధాన మార్పును ప్రకటించారు. తద్వారా కర్ణాటక అటువంటి పరిమితిని అమలు చేసిన మొదటి భారతీయ రాష్ట్రంగా నిలిచింది.

మొబైల్‌ ఫోన్లు, సోషల్‌మీడియా వినియోగం వల్ల చిన్నారులపై పడుతున్న ప్రతికూల ప్రభావాలను అరికట్టడమే లక్ష్యంగా ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు కర్ణాటక సీఎం పేర్కొన్నారు. స్మార్ట్‌ఫోన్ వ్యసనం పిల్లల అభ్యాసం, ప్రవర్తన, మానసిక ఆరోగ్యం, మొత్తం శ్రేయస్సుపై ప్రభావం చూపుతుందని ముఖ్యమంత్రి అభిప్రాయపడ్డారు. “పిల్లలపై పెరుగుతున్న మొబైల్ వాడకం వల్ల కలిగే నష్టాలను నివారించే లక్ష్యంతో, 16 ఏళ్లలోపు వారికి సోషల్ మీడియా వాడకాన్ని నిషేధించనున్నారు” అని సిద్ధరామయ్య అసెంబ్లీలో పేర్కొన్నారు.

ఈ ప్రతిపాదనను తీసుకొచ్చే క్రమంలో సోషల్‌మీడియాపై పరిమితి విధించిన ఇతర దేశాల అనుభవాలనుండి కర్ణాటక ప్రేరణ పొందింది. ముఖ్యంగా డిసెంబర్ 10, 2025 నుండి అమల్లోకి వచ్చిన ఆస్ట్రేలియా 16 ఏళ్లలోపు వారికి సోషల్ మీడియాపై మార్గదర్శక నిషేధాన్ని నిషితంగా పరిశీలించింది. .

ఫిబ్రవరి 2026లో సిద్ధరామయ్య కర్ణాటక రాష్ట్ర ఉన్నత విద్యా మండలిలో వైస్-ఛాన్సలర్లను సంప్రదించినప్పుడు జరిగిన చర్చల ఆధారంగా ఈ ప్రతిపాదనను రూపొందించారు. గాడ్జెట్‌లు విద్యా పనితీరును దెబ్బతీస్తున్నాయని, మైనర్లను మాదకద్రవ్యాలు, హానికరమైన కంటెంట్ వంటి ప్రమాదాలకు గురిచేస్తున్నాయని ఆయన ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు.

చాలా మంది విద్యావేత్తలు ఈ ఆలోచనకు మద్దతు ఇచ్చినప్పటికీ, ప్రైవేట్ పాఠశాలలు అసైన్‌మెంట్‌లు, కమ్యూనికేషన్ కోసం మొబైల్‌లపై ఆధారపడటం వంటి కొన్ని సవాళ్లు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ పాఠశాల విద్యార్థులను తప్పుదారి పట్టించే ఆన్‌లైన్ ప్రభావాల నుండి రక్షించడానికి ప్రాధాన్యతనిస్తుందని ముఖ్యమంత్రి స్పష్టం చేశారు.

ఈవిషయమై డిజిటల్ హక్కుల సమూహం అయిన ఇంటర్నెట్ ఫ్రీడమ్ ఫౌండేషన్ (IFF) జాగ్రత్తగా స్పందించింది. కీలక అంశాలపై స్పష్టత కోరింది. IFF చట్టపరమైన చట్రం, “సోషల్ మీడియా” నిర్వచనం, అమలు పద్ధతులు , వినియోగదారులకు గోప్యతా ప్రమాదాలను కలిగించే వయస్సు-ధృవీకరణ వ్యవస్థలపై వివరాలను అభ్యర్థించింది.

బ్లాంకెట్ బ్యాన్లు అసమానంగా మారవచ్చని, పేలవమైన ప్లాట్‌ఫామ్ డిజైన్, సరిపోని డేటా రక్షణ, తక్కువ డిజిటల్ అక్షరాస్యత వంటి మూల సమస్యలను పరిష్కరించడంలో విఫలమవుతాయని హెచ్చరించింది.

IFF కూడా అసమానతలను తీవ్రతరం చేయడం గురించి ఆందోళనలను లేవనెత్తింది, ముఖ్యంగా భారతదేశంలో డిజిటల్ లింగ విభజన, ఇక్కడ బాలికలు తరచుగా ఇంటర్నెట్ యాక్సెస్‌కు అడ్డంకులను ఎదుర్కొంటారు – ఇది “రక్షణ”ను మరింత మినహాయింపుగా మార్చే అవకాశం ఉంది.

కాంగ్రెస్ ఎమ్మెల్యే రిజ్వాన్ అర్షద్ ఈ ఉద్దేశ్యాన్ని సమర్ధించారు, విస్తృత సామాజిక చర్చకు పిలుపునిచ్చారు. పిల్లలు భావోద్వేగ దోపిడీ, మానసిక క్షోభ, ప్లాట్‌ఫామ్‌లలో ఫిల్టర్ చేయని హానికరమైన కంటెంట్‌కు గురయ్యే అవకాశం ఉందని ఆయన నొక్కి చెప్పారు.

భారతదేశంలోని ఇతర ప్రాంతాలలో ఇలాంటి చర్చలు జరుగుతున్నాయి. గోవా 16 ఏళ్లలోపు వారికి ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ఫేస్‌బుక్, X వంటి ప్లాట్‌ఫామ్‌లపై ఆంక్షలను అన్వేషిస్తోంది, ఆంధ్రప్రదేశ్ మహిళలు, పిల్లలకు సురక్షితమైన సోషల్ మీడియాలో చట్టాలను సమీక్షించడానికి, మెటా, గూగుల్, X కార్ప్, షేర్‌చాట్ వంటి టెక్ దిగ్గజాలను సంప్రదించడానికి మంత్రుల బృందాన్ని ఏర్పాటు చేసింది.

కాగా, కర్ణాటక ప్రభుత్వం పిల్లలను పుస్తకాల వైపు మళ్లించేందుకు ఇప్పటికే “మొబైల్ బిడి పుస్తక హిడి” అనే ప్రచారాన్ని ప్రారంభించింది. గ్రంథాలయాలకు పిల్లలు వెళ్లేలా చేయటం, పుస్తకాలు చదవటం అలవాటు చేసుకునేలా పిల్లలను ప్రోత్సహించడం ద్వారా వారిలో సృజనాత్మకతను పెంచాలని ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.

మరోవంక గోవా, ఆంధ్రప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాలు కూడా ఇలాంటి నిబంధనలను పరిశీలిస్తున్నాయి. అయితే మెటా లాంటి సోషల్ మీడియా సంస్థలు మాత్రం తల్లిదండ్రులకే యాప్స్ వాడకంపై నిర్ణయాధికారం ఉండాలని అభిప్రాయపడుతున్నాయి. యాప్ స్టోర్లలో టీనేజర్లు యాప్స్ డౌన్లోడ్ చేసుకునేటప్పుడు తల్లిదండ్రుల అనుమతి తీసుకునేలా చట్టాలు ఉండాలని సదరు సంస్థలు సూచిస్తున్నాయి.

మొత్తంగా పెరుగుతున్న డిజిటల్ యాక్సెస్‌తో పిల్లల భద్రతను సమతుల్యం చేయడంపై కర్ణాటక తీసుకున్న నిర్ణయం దేశవ్యాప్తంగా చర్చలకు దారితీసింది.