చికాగో : ఇరాన్‌పై యుద్ధం కారణంగా మధ్యప్రాచ్యంలో చమురు ఉత్పత్తి, రవాణాకు ఆటంకం కలిగడంతో చమురు ధరలు మూడున్నర సంవత్సరాల తరువాత మొదటిసారిగా బ్యారెల్‌కు 100 డాలర్లను దాటాయి.

అంతర్జాతీయ ప్రమాణం అయిన బ్రెంట్ ముడి చమురు బ్యారెల్ ధర చికాగో మర్కంటైల్ ఎక్స్ఛేంజ్‌లో ట్రేడింగ్ తిరిగి ప్రారంభమైన తర్వాత USD 107.97 వద్ద ఉంది, ఇది శుక్రవారం ముగింపు ధర USD 92.69 నుండి 16.5 శాతం పెరిగింది.

వెస్ట్ టెక్సాస్ ఇంటర్మీడియట్, యునైటెడ్ స్టేట్స్‌లో ఉత్పత్తి చేసిన తేలికపాటి, ముడి చమురు బ్యారెల్‌కు USD 106.22 కు అమ్ముడైంది. ఇది శుక్రవారం ముగిసిన USD 90.90 కంటే 16.9 శాతం ఎక్కువ.

గత వారం US ముడి చమురు ధర 36 శాతం, బ్రెంట్ ముడి చమురు 28 శాతం పెరగడంతో ఈ పెరుగుదల సంభవించింది. యుద్ధం ఇప్పుడు రెండవ వారంలోకి అడుగుపెడుతుండడంతో… పర్షియన్ గల్ఫ్ నుండి చమురు, గ్యాస్ ఉత్పత్తి, తరలింపు కష్టమైంది.

స్వతంత్ర పరిశోధన సంస్థ రిస్టాడ్ ఎనర్జీ ప్రకారం… దాదాపు 15 మిలియన్ బ్యారెళ్ల ముడి చమురు – ప్రపంచంలోని చమురులో దాదాపు 20 శాతం – సాధారణంగా ప్రతిరోజూ హార్ముజ్ జలసంధి ద్వారా రవాణా అవుతుంది. అయితే ఇరాన్ హెచ్చరికల కారణంగా సౌదీ అరేబియా, కువైట్, ఇరాక్, ఖతార్, బహ్రెయిన్, యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్, ఇరాన్ నుండి చమురు, గ్యాస్‌ను తీసుకువెళ్లే ట్యాంకర్లు ఇరాన్ జలసంధి ద్వారా ప్రయాణించకుండా ఆగిపోయాయి.

ముడి చమురును ఎగుమతి చేసే సామర్థ్యం తగ్గినందున నిల్వ ట్యాంకులు నిండిపోవడంతో ఇరాక్, కువైట్, యుఎఇ తమ చమురు ఉత్పత్తిని తగ్గించాయి. యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పటి నుండి ఇరాన్, ఇజ్రాయెల్,యునైటెడ్ స్టేట్స్ కూడా చమురు, గ్యాస్ సౌకర్యాలపై దాడి చేశాయి, ఇది సరఫరా ఆందోళనలను మరింత తీవ్రతరం చేసింది.

కాగా, జూన్ 30, 2022న US ముడి చమురు ఫ్యూచర్స్ బ్యారెల్‌కు USD 100 కంటే ఎక్కువగా ట్రేడ్ అయింది. ఆ సమయంలో ధర USD 105.76కి చేరుకుంది. బ్రెంట్ విషయానికొస్తే, జూలై 29, 2022న ధర బ్యారెల్‌కు USD 104కి చేరుకుంది.

మార్చి 1న ఇజ్రాయెల్, US ఇరాన్‌పై దాడి చేసినప్పటి నుండి ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు ధరలు పెరగడం ఆర్థిక మార్కెట్లను కుదిపేసింది, అధిక ఇంధన ఖర్చులు ద్రవ్యోల్బణానికి ఆజ్యం పోస్తాయని, ఆర్థిక వ్యవస్థ ప్రధాన చోదక శక్తి అయిన US వినియోగదారుల ఖర్చు తగ్గడానికి దారితీస్తుందనే ఆందోళనలను రేకెత్తించింది.

AAA మోటార్ క్లబ్ ప్రకారం… USలో, ఆదివారం ఒక గాలన్ సాధారణ గ్యాసోలిన్ USD 3.45కి పెరిగింది, ఇది ఒక వారం ముందు కంటే దాదాపు 47 సెంట్లు ఎక్కువ. డీజిల్ గాలన్‌కు దాదాపు USD 4.6కి అమ్ముడవుతోంది, ఇది వారానికి దాదాపు 83 సెంట్లు పెరిగింది.

ఈమేరకు యూఎస్‌ ఇంధన కార్యదర్శి క్రిస్ రైట్ CNN “స్టేట్ ఆఫ్ ది యూనియన్”లో మాట్లాడుతూ… త్వరలోనే US గ్యాస్ ధరలు గాలన్‌కు USD 3 కంటే తక్కువగా ఉంటాయని అన్నారు.

చమురు ధరలు బ్యారెల్‌కు USD 100 కంటే ఎక్కువగా ఉంటే, కొంతమంది విశ్లేషకులు, పెట్టుబడిదారులు ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ తట్టుకోలేనంతగా ఉంటుందని అంటున్నారు.

ఆదివారం తెల్లవారుజామున టెహ్రాన్‌లోని చమురు డిపోలపై, పెట్రోలియం-ట్రాన్స్‌ఫర్ టెర్మినల్‌పై ఇజ్రాయెల్ చేసిన దాడుల్లో నలుగురు మరణించారని ఇరాన్ అధికారులు తెలిపారు. ఇరాన్ సైన్యం ఈ డిపోలను క్షిపణులను ప్రయోగించడానికి ఇంధనం కోసం ఉపయోగిస్తున్నట్లు ఇజ్రాయెల్ సైన్యం తెలిపింది. ఇరాన్ పార్లమెంట్ స్పీకర్ మహ్మద్ బాగర్ ఖలీబాఫ్, చమురు పరిశ్రమపై యుద్ధం ప్రభావం మరింత పెరుగుతుందని హెచ్చరించారు.

ఇరాన్ రోజుకు దాదాపు 1.6 మిలియన్ (16 లక్షల) బ్యారెళ్ల చమురును ఎగుమతి చేస్తుంది, ఎక్కువగా చైనాకు వెళతాయి. ఇరాన్ ఎగుమతులు అంతరాయం కలిగిస్తే సరఫరా కోసం వేరే చోట వెతకాల్సి రావచ్చు, ఇది ఇంధన ధరలను పెంచే మరో అంశం.

యుద్ధ సమయంలో సహజ వాయువు ధర కూడా పెరిగింది, అయితే చమురు కంటే ఎక్కువ కాదు. ఆదివారం ఆలస్యంగా ఇది 1,000 క్యూబిక్ అడుగులకు USD 3.33కి అమ్ముడైంది. గత వారం దాదాపు 11 శాతం పెరిగిన తర్వాత, శుక్రవారం ముగింపు ధర USD 3.19 కంటే ఇది 4.6 శాతం ఎక్కువ.

మార్కెట్‌కు నాంది పలికే US స్టాక్ ఇండెక్స్ ఫ్యూచర్స్ ఆదివారం ఆలస్యంగా పడిపోయాయి, ఇది సోమవారం వాల్ స్ట్రీట్ ప్రధాన సూచీలు నష్టాలను సూచిస్తోంది. S&P 500 భవిష్యత్తు 1.6 శాతం తగ్గగా, డౌస్ 1.8 శాతం పడిపోయింది. నాస్‌డాక్ కాంపోజిట్ భవిష్యత్తు 1.5 శాతం తగ్గింది.

శుక్రవారం, S&P 500 1.3 శాతం తగ్గింది. డౌ 945 పాయింట్లు పడిపోయింది, తరువాత దాదాపు 450 నష్టంతో ముగిసింది . నాస్‌డాక్ 1.6 శాతం పడిపోయింది.