ప్రొ: కంచె ఐలయ్య షెపర్డ్, రాజకీయ సిద్ధాంత కర్త, సామాజిక కార్యకర్త…✍️

భారతదేశంలో ఎలాంటి రాజకీయ వ్యవస్థ ఉందో అని ప్రపంచం ఆశ్చర్యపోతూ ఉండవచ్చు. గత 17 ఏళ్లుగా (అంటే 1999-2004, 2014 నుండి 2026 వరకు) రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక్ సంఘ్ (RSS) సభ్యులు దేశాన్ని పాలిస్తున్నారు; కేంద్ర ప్రభుత్వం, అనేక రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలపై దాని ప్రభావం అందరికీ కనిపిస్తూనే ఉంది. అయినప్పటికీ, RSS ఒక నమోదిత సంస్థ కాదు, దానికి కనీసం బ్యాంక్ ఖాతా కూడా లేదు.

ఏ ఇతర ప్రజాస్వామ్య దేశంలోనూ, నమోదు కాని ఒక అస్పష్టమైన సంస్థ తన రాజకీయ విభాగం ద్వారా దేశాన్ని నడిపే స్థితిలో ఉండదు. విచిత్రమేమిటంటే, దాదాపు 55 ఏళ్లపాటు ప్రత్యక్షంగా లేదా కూటములతో కలిసి దేశాన్ని పాలించిన కాంగ్రెస్ పార్టీయే దీనికి ఇలా పనిచేసే అవకాశం కల్పించింది – వాస్తవానికి కాంగ్రెస్ పార్టీ మూడు సందర్భాల్లో RSSపై నిషేధం విధించినప్పటికీ ఇలా జరగటం గమనార్హం.

ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌కు ఎలాంటి అధికారిక నమోదు లేకపోవడాన్ని హిట్లర్ నాజీ పార్టీ – అంటే ‘నేషనల్ సోషలిస్ట్ జర్మన్ వర్కర్స్ పార్టీ’ (NSDAP) –తో పోల్చి చూడండి. 1920లో (ఒక అనుబంధ సంస్థ NSDAV ద్వారా) మొదట నమోదైన నాజీలు, 1923లో విఫలమైన తిరుగుబాటు ప్రయత్నం (బీర్ హాల్ పుచ్) తర్వాత నిషేధానికి గురయ్యారు; ఆ తర్వాత ఫిబ్రవరి 1925లో బవేరియాలో చట్టపరంగా తిరిగి స్థాపితమై, రాజకీయ సంస్థగా నమోదు చేసుకున్నారు.

ఇక బెనిటో ముస్సోలినీ ఫాసిస్ట్ పార్టీ సంగతి ఏమిటి? ‘నేషనల్ ఫాసిస్ట్ పార్టీ’ (Partito Nazionale Fascista) ఇటలీలో అధికారికంగా నమోదైన, గుర్తింపు పొందిన రాజకీయ సంస్థ. 1919లో ముస్సోలినీ ఒక ఉద్యమంగా దీనిని స్థాపించారు, నవంబర్ 1921లో ఇది అధికారిక రాజకీయ పార్టీగా గుర్తింపు పొంది నమోదు చేయబడింది.

భారతదేశంలోని ఇతర హిందూ, ముస్లిం, క్రైస్తవ సంస్థల రికార్డులు
భారతదేశంలో, 1907లో స్థాపించబడి 1915లో పునర్వ్యవస్థీకరించిన ‘హిందూ మహాసభ’, 1970లో ‘సొసైటీస్ రిజిస్ట్రేషన్ యాక్ట్’ (సంఘాల నమోదు చట్టం) కింద అధికారికంగా నమోదు చేసుకుంది.

స్వాతంత్య్రానికి పూర్వం భారతదేశంలోని అనేక ప్రముఖ ముస్లిం విద్యా, మత, రాజకీయ సంస్థలు, ‘సొసైటీస్ రిజిస్ట్రేషన్ యాక్ట్ 1860’ లేదా ట్రస్ట్ చట్టాల వంటి వలస పాలన నాటి చట్టపరమైన నిబంధనల కింద అధికారికంగా నమోదు చేసుకున్నాయి. దారుల్ ఉలూమ్ దేబంద్ (1866), జమియత్ ఉలేమా-ఎ-హింద్ (1919), దారుల్ ఉలూమ్ నద్వతుల్ ఉలమా (1894) వంటి సంస్థలు నిర్దిష్ట పరిపాలనా నిర్మాణాలు, చట్టపరమైన గుర్తింపుతో కూడిన నమోదిత విద్యా, మతపరమైన సంస్థలుగా పనిచేశాయి.

జమాత్-ఎ-ఇస్లామీ హింద్ (1941లో స్థాపితమై, 1947 తర్వాత పునర్వ్యవస్థీకరించారు) వంటి సామాజిక-రాజకీయ సంస్థలు కూడా స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాతే నమోదు చేసుకున్నాయి. ఆల్ ఇండియా ముస్లిం లీగ్ (1906లో స్థాపించారు) వంటి రాజకీయ సంస్థలు, గుర్తింపు పొందిన సంస్థాగత విధానాలతో వలస పాలన కాలం నాటి రాజకీయ వ్యవస్థ పరిధిలోనే పనిచేశాయి. దీనిని బట్టి, అనేక ప్రధాన ముస్లిం సంస్థలు చట్టపరమైన నిర్మాణాలు, నమోదు విధానాలు, సంస్థాగత జవాబుదారీతనం వంటి వ్యవస్థలకు వెలుపల కాకుండా, వాటి పరిధిలోనే చారిత్రకంగా అభివృద్ధి చెందాయని స్పష్టమవుతోంది.

స్వాతంత్య్రానికి పూర్వం భారతదేశంలోని ప్రధాన క్రైస్తవ విద్యా, మతపరమైన, ప్రభుత్వేతర సంస్థలు ‘సొసైటీస్ రిజిస్ట్రేషన్ యాక్ట్, 1860’ లేదా వివిధ ట్రస్ట్ చట్టాల వంటి చట్టపరమైన నిబంధనల కింద అధికారికంగా నమోదు అయ్యాయి. స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత, అనేక జాతీయ చర్చి సంస్థలు కూడా వర్తించే చట్టాల ప్రకారం చట్టపరమైన నమోదును పొందాయి. ‘క్యాథలిక్ బిషప్స్ కాన్ఫరెన్స్ ఆఫ్ ఇండియా’ 1944లో సొసైటీగా నమోదు అయింది; ‘చర్చ్ ఆఫ్ సౌత్ ఇండియా’ 1947లో; ‘ప్రెస్బిటేరియన్ చర్చ్ ఆఫ్ ఇండియా’ 1924లో; ‘చర్చ్ ఆఫ్ నార్త్ ఇండియా’ 1970లో; ‘మెథడిస్ట్ చర్చ్ ఇన్ ఇండియా’ 1981లో; ‘ఇండియా ఎవాంజెలికల్ లూథరన్ చర్చ్’ 1958లో; ‘యునైటెడ్ ఎవాంజెలికల్ లూథరన్ చర్చెస్ ఇన్ ఇండియా’ 1975లో; ‘కౌన్సిల్ ఆఫ్ బాప్టిస్ట్ చర్చెస్ ఇన్ నార్త్ ఈస్ట్ ఇండియా’ 1950లో నమోదు చేసుకున్నాయి.

ఇక మలబార్ ఆర్థడాక్స్ సిరియన్ చర్చ్ దాని 1934 చర్చ్ రాజ్యాంగం ప్రకారం పనిచేస్తుంది, దీని ట్రస్టులు విడిగా నమోదు అయ్యాయి. అయితే, మార్ తోమా సిరియన్ చర్చ్ 1889లో పునర్వ్యవస్థీకరించినప్పటి నుండి నమోదిత ట్రస్ట్ సంస్థల ద్వారా పనిచేస్తోంది. అదేవిధంగా, జాకోబైట్ సిరియన్ క్రిస్టియన్ చర్చ్‌కు ఒకే జాతీయ రిజిస్ట్రేషన్ లేదు, దాని డియోసెస్‌లు మరియు అనుబంధ సంస్థలు స్వతంత్రంగా నమోదు చేయబడ్డాయి. అలాగే, మిజోరం బాప్టిస్ట్ చర్చ్ మిజోరం చట్టాల ప్రకారం నమోదు చేయబడిన సంస్థల ద్వారా పనిచేస్తుంది.

సిరో-మలబార్ కాథలిక్ చర్చ్ మరియు సిరో-మలబార్ కాథలిక్ చర్చ్‌తో సహా రోమన్ కాథలిక్ చర్చ్ విషయంలో, ఒకే అఖిల భారత చట్టపరమైన రిజిస్ట్రేషన్ లేదు, ఎందుకంటే ప్రతి డియోసెస్, ఆర్చ్‌డియోసెస్, విద్యా సంస్థ, ధార్మిక సంఘం లేదా ట్రస్ట్ భారతీయ చట్టంలోని వర్తించే నిబంధనల ప్రకారం సంబంధిత పౌర అధికారుల వద్ద విడిగా నమోదు అవుతాయి. ఈ చర్చిలు, సంస్థలలో చాలా వరకు సొసైటీస్ రిజిస్ట్రేషన్ యాక్ట్, 1860 కింద నమోదయి పనిచేస్తాయి. ఈ చట్టం భారతదేశంలోని చర్చిలు, మిషన్లు, పాఠశాలలు, ఆసుపత్రులు, ప్రభుత్వేతర సంస్థలకు చట్టపరమైన వెసులుబాటును అందిస్తుంది.

ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌కు దన్నుగా కులం
RSS వందేళ్ల చరిత్రలో, కేంద్ర లేదా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు ఎప్పుడూ దాని చట్టపరమైన, ఆర్థిక జవాబుదారీతనం గురించి ఎందుకు ప్రశ్నించలేదు, దాని లెక్కలను చూపమని ఎందుకు అడగలేదు? కర్ణాటకకు చెందిన దళిత హోం మంత్రి ప్రియాంక్ ఖర్గే, RSS అధినేత మోహన్ భగవత్‌కు చట్టపరమైన అంశాలతో కూడిన లేఖ రాసే వరకు, ఏ ప్రధాన మంత్రి, ముఖ్యమంత్రి కూడా ఈ ప్రాథమిక ‘చట్ట పాలన’ (rule-of-law) ప్రశ్నను లేవనెత్తలేదు.

దీనికి సమాధానం కుల వ్యవస్థలోనే ఉంది. బ్రాహ్మణుల ప్రయోజనాలను కాపాడాలనే ప్రాథమిక లక్ష్యంతో బ్రాహ్మణులచే RSS స్థాపితమైంది. బ్రాహ్మణుడైన నాథూరామ్ గాడ్సే చేతిలో మహాత్మా గాంధీ హత్యకు గురైన తర్వాత, RSSపై కొంతకాలం నిషేధం విధించారు. ఆ తర్వాత, భారతదేశంలో ప్రధాన వ్యాపార కులంగా ఉన్న ‘బనియా’ వర్గంతో (గాంధీ కూడా ఈ కులానికి చెందినవారే) అది స్నేహ సంబంధాలను ఏర్పరచుకుంది.

బనియా వ్యాపార వ్యవస్థ మద్దతు లేకుండా ఎక్కువ కాలం మనుగడ సాగించలేమని RSS నాయకత్వం గ్రహించింది. తర్వాతి కాలంలో, బనియా వ్యాపార వర్గం దానికి ఆర్థిక వెన్నుముకగా మారింది. ఈ బ్రాహ్మణ-బనియా కూటమే, అధికారంలో ఏ పార్టీ ఉన్నా సరే, ఏ ప్రభుత్వమూ లేదా నాయకుడూ RSS చట్టపరమైన హోదా గురించి ప్రశ్న లేవనెత్తకుండా చూసుకుంది. ప్రభుత్వ యంత్రాంగంపై కూడా ఆయా కుల శక్తుల నియంత్రణ ఉండటం దీనికి కలిసి వచ్చింది.

నేడు భారతదేశంలో నమోదు కాని ఇతర సంస్థలు, పార్టీలు ఉన్నాయి – ఉదాహరణకు వివిధ నక్సలైట్ గ్రూపులు – కానీ అవి రహస్య నెట్‌వర్క్‌లుగా పనిచేస్తాయి. అటువంటి నెట్‌వర్క్‌లను అన్ని పార్టీలు అణచివేస్తాయి, వాటిని దాదాపుగా నిర్మూలించినందుకు RSS/BJP గర్విస్తున్నాయి.

అయితే, RSS మాత్రం ఎటువంటి నమోదు లేకుండా, బ్యాంక్ ఖాతా లేకుండా, FCRA ధృవీకరణ లేకుండా – పైగా విదేశీ వనరుల నుండి నిధులు పొందుతున్నట్లు ఆరోపణలు ఉన్నప్పటికీ – భారతదేశ పరిపాలనలోని అనేక విభాగాలను నడిపించే శక్తి కేంద్రంగా కొనసాగుతోంది. ఇది విచిత్రంగా లేదా?

జవాబుదారీతనం లేని అధికారం
తమను తాము సమర్థించుకుంటూ, RSS తాము ఒక ప్రభుత్వేతర సంస్థ (NGO) అని చెప్పుకుంటుంది. అయినప్పటికీ, ఇతర NGOల మాదిరిగానే, ఇది కూడా తప్పనిసరిగా నమోదు చేసుకోవడం, ఆదాయపు పన్ను రిటర్న్‌లు దాఖలు చేయడం వంటి బాధ్యతలను కలిగి ఉంటుంది. ఒకవేళ అది విదేశీ నిధులను స్వీకరిస్తుంటే, దానికి FCRA ధృవీకరణ ఉండాలి.

BJP ప్రభుత్వం NGOల FCRA లైసెన్స్‌లను తన ఇష్టానుసారం రద్దు చేస్తూ, వాటి నిధులను స్తంభింపజేస్తోంది. RSS అనుబంధ సంస్థలకు విదేశీ విరాళాలు అందినప్పుడు, వాటిపై ఎందుకు ఇలాంటి పరిశీలన జరగదు?

RSS స్థితిగతుల గురించి మన్మోహన్ సింగ్, అప్పటి ఆర్థిక మంత్రి (కొంతకాలం హోం మంత్రిగా కూడా పనిచేసిన) పి. చిదంబరానికి తెలియదా? ప్రియాంక్ ఖర్గే లేవనెత్తిన ప్రశ్నను చిదంబరం ఎందుకు లేవనెత్తలేదు? అసలు FCRA విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టింది ఇందిరా గాంధీయే కదా.

అంతేకాకుండా, ప్రతి సంస్థ FCRA ధృవీకరణను ప్రతి ఐదేళ్లకు ఒకసారి సమీక్షించాలనే నిబంధనను చిదంబరమే తీసుకువచ్చారు. కానీ వారు RSS నమోదు గురించి గానీ, భారతదేశంలో లేదా విదేశాలలో దాని ఆర్థిక లావాదేవీల గురించి గానీ ఎప్పుడూ ప్రశ్నించలేదు. అత్యవసర పరిస్థితి (ఎమర్జెన్సీ) సమయంలో కూడా, RSS నాయకులు, కార్యకర్తలు కొందరు జైలు పాలైనప్పటికీ, సంస్థకు సంబంధించిన ఈ అంశాన్ని విస్మరించారు.

పశ్చిమ బెంగాల్, కేరళ, త్రిపుర రాష్ట్రాల్లో దశాబ్దాల పాటు అధికారంలో ఉన్న కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ప్రభుత్వాలు ఏం చేశాయి? మమతా బెనర్జీ 15 ఏళ్ల పాటు ఏం చేశారు? సమాజ్‌వాదీ పార్టీ, బహుజన్ సమాజ్ పార్టీ (BSP), రాష్ట్రీయ జనతా దళ్ (RJD) నాయకులు అధికారంలో ఉన్నప్పుడు ఈ ప్రాథమిక ప్రశ్న గురించి ఏం చేశారు? ఆయా రాష్ట్రాల్లో RSS అప్పటికే కార్యకలాపాలు సాగిస్తోంది, ఇప్పుడు ఒక్కొక్కటిగా ఆ రాష్ట్రాలను తన ఆధీనంలోకి తెచ్చుకుంటోంది.

“RSS అనేది హిందూ మతం లాంటిది, దానికి నమోదు (రిజిస్ట్రేషన్) అవసరం లేదు” అని మోహన్ భగవత్ ఇప్పుడు అంటున్నారు. మతపరమైన సంస్థలకు నమోదు, బ్యాంక్ ఖాతాలు అవసరం లేనప్పుడు, క్రైస్తవ మతపరమైన సంస్థల నుండి RSS/BJP ప్రభుత్వం చట్టపరమైన, ఆర్థిక జవాబుదారీతనాన్ని ఎందుకు డిమాండ్ చేస్తోంది? కాంగ్రెస్,ప్రాంతీయ పార్టీల నెట్‌వర్క్‌లపై ED, CBI, ఆదాయపు పన్ను శాఖ దాడులు జరగాలని కోరుకునే అదే RSS, తన సొంత కార్యకలాపాలు, ఆర్థిక వ్యవహారాలపై ఎలాంటి పరిశీలన జరగకుండా తప్పించుకుంటోంది.

భారీ మూల్యం చెల్లిస్తున్న బహుజనులు
రాజ్యాంగం మరియు చట్టం పాలన పట్ల RSSకు ఏమాత్రం గౌరవం లేదని ఇప్పుడు స్పష్టమవుతోంది; శూద్ర, దళిత, ఆదివాసీ వర్గాలకు అసలైన ముప్పు ఇక్కడే పొంచి ఉంది. వీరే భారతదేశంలోనూ, హిందువులలోనూ నిజమైన మెజారిటీ వర్గం; అయినప్పటికీ RSS విధానాల రూపకల్పనలో వారికి ఎలాంటి పాత్ర లేదు. గత 100 ఏళ్లలో వారు ఈ సంస్థకు నాయకత్వం వహించే అవకాశం కూడా ఎప్పుడూ రాలేదు.

బ్రాహ్మణ పండితులు ప్రకటించినదే చట్టంగా పరిగణించే ‘వర్ణ ధర్మ’ వ్యవస్థ కింద బహుజనులు ఎంతో నష్టపోయారు. మోహన్ భగవత్ ఇప్పుడు అదే పని చేస్తున్నారు. మైనారిటీలకు తమను తాము రక్షించుకోవడానికి కనీసం ఆధ్యాత్మిక ప్రాతిపదికన వ్యవస్థీకృతమైన జాతీయ, అంతర్జాతీయ నిర్మాణాలు ఉన్నాయి; కానీ శూద్ర, దళిత, ఆదివాసీలకు అటువంటి రక్షణ లేదు. పైగా, ‘మీరు కూడా హిందువులే’ అనే పేరుతో వీరు అదే బ్రాహ్మణీయ శక్తుల నియంత్రణలో ఉన్నారు. అందుకే, మైనారిటీల కంటే కూడా శూద్ర, దళిత, ఆదివాసీలకే ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ (RSS) అస్పష్టమైన స్థితి మరింత హానికరం.

కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల నిర్మాణాలు, విధానాలపై అపారమైన ప్రభావాన్ని చూపే ఒక సంస్థ, తన చట్టపరమైన హోదాను ప్రశ్నించలేమని చెబుతున్న పరిస్థితిని దేశం ఇప్పుడు ఎదుర్కొంటోంది. అటువంటి సంస్థ పర్యవేక్షణలో భారతదేశ ప్రజాస్వామ్యం – రాజ్యాంగం – మనుగడ సాగించగలవా?

అంబేద్కర్ చెప్పినట్లుగా, అనైతిక శక్తులు పరిపాలిస్తున్నప్పుడు, ఏ నైతిక రాజ్యాంగం పనిచేయదు. కులం సంపూర్ణ నియంత్రణతో పాలించినప్పుడు, ప్రజాస్వామ్యం సహజ మరణం పొందుతుంది.

కుల వ్యవస్థ వల్ల అత్యధికంగా బాధపడిన వర్గానికి చెందిన ఒక దళితుడు ఈ విషయంలో నాయకత్వం వహించి, ధైర్యంతో, మేధోపరమైన స్పష్టతతో ఈ విషయాన్ని లేవనెత్తినందుకు నేను సంతోషిస్తున్నాను.

ప్రియాంక ఖర్గే దేశ ప్రయోజనాల దృష్ట్యా ఒక జాతీయ చర్చను ప్రారంభించారు. ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ అయినా తనను తాను నమోదు చేసుకుని, దాని నిర్మాణం, ఖాతాల పూర్తి వివరాలను వెల్లడించాలి, లేదా అది తన కార్యకలాపాలను నిలిపివేయాలి.

( ద వైర్ సౌజన్యంతో)