హైదరాబాద్: గత బీఆర్‌ఎస్‌, ప్రస్తుత కాంగ్రెస్ నేతృత్వంలోని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు 2020-2021 నుండి 2024-2025 ఆర్థిక సంవత్సరాల మధ్య ఐదేళ్ల పాటు ‘అవాస్తవిక’ బడ్జెట్‌లను ప్రవేశపెట్టాయని కాగ్‌ వెల్లడించింది. భారత కంప్ట్రోలర్ మరియు ఆడిటర్ జనరల్ (CAG) వారి నివేదిక, ‘Accounts at a glance-2024-2025’లో ఈ విషయం స్పష్టంగా ధృవీకరించారు. సమీక్షలో ఉన్న ఐదేళ్ల కాలంలో, బడ్జెట్ అంచనాలకు, వాస్తవ వ్యయానికి మధ్య ఉన్న వ్యత్యాసం పెరిగిందని ఈ నివేదిక ఎత్తిచూపింది. 2024-2025 బడ్జెట్ కేటాయింపులలో అత్యధికంగా 29 శాతం వ్యత్యాసం నమోదైందని ఆ నివేదిక పేర్కొంది.

2023 వరకు రాష్ట్రంలో BRS పార్టీ అధికారంలో ఉండగా, డిసెంబర్ 2023లో కాంగ్రెస్ పార్టీ అధికారాన్ని చేపట్టింది. నిన్న బడ్జెట్ సమావేశాల చివరి రోజున శాసనసభలో ప్రవేశపెట్టిన ఈ విశ్లేషణాత్మక నివేదిక ప్రకారం… 2020 ఆర్థిక సంవత్సరంలో బడ్జెట్ అమలు శాతం 89గా నమోదైంది; దీనివల్ల వ్యయంలో 11 శాతం వ్యత్యాసం మిగిలిపోయింది.

విచిత్రమేమిటంటే 2021-2022లో ఈ వ్యత్యాసం 24 శాతానికి పెరగగా, 2022-2023లో అది తిరిగి 19 శాతానికి తగ్గింది. 2023-2024లో అంచనాలకు, వాస్తవాలకు మధ్య ఉన్న తేడా ఆందోళన కలిగించే స్థాయిలో 28 శాతానికి చేరగా, తర్వాతి సంవత్సరంలో అది 29 శాతంగా నమోదైంది.

గత ఐదేళ్లలో బడ్జెట్ అంచనాలతో పోలిస్తే రెవెన్యూ వ్యయంలో ఏర్పడిన లోటుకు ప్రధాన కారణం ఆర్థిక నిర్వహణలో ఉన్న లోపాలేనని CAG నివేదిక అభిప్రాయపడింది.

అధికారిక గణాంకాల ప్రకారం: 2020-2021 బడ్జెట్ అంచనాలు: రూ. 1.38 లక్షల కోట్లు – వాస్తవ వ్యయం: రూ. 1.22 లక్షల కోట్లు – వ్యత్యాసం: రూ. 15,400 కోట్లు; 2021-2022 – రూ. 1.80 లక్షల కోట్లు – రూ. 1.36 లక్షల కోట్లు – వ్యత్యాసం: రూ. 43,447 కోట్లు;

2022-2023 – రూ. 1.89 లక్షల కోట్లు – రూ. 1.53 లక్షల కోట్లు – వ్యత్యాసం: రూ. 35,868 కోట్లు; 2023-2024 – రూ. 2.34 లక్షల కోట్లు – రూ. 1.68 లక్షల కోట్లు – వ్యత్యాసం: రూ. 66,000 కోట్లు; మరియు 2024-2025 – రూ. 2.48 లక్షల కోట్లు – రూ. 1.77 లక్షల కోట్లు; వ్యత్యాసం – రూ. 71,000 కోట్లు.

2020 నుండి 2024 మధ్య కాలంలో, ప్రతి ఏటా రుణాల సమీకరణ భారీగా పెరగడం వల్ల ప్రభుత్వ రుణం (Public Debt) వృద్ధి చెందిందని ఆ నివేదిక పేర్కొంది. సమీకరించిన రుణాలలో అధిక భాగం కేవలం మూలధన వ్యయం, రుణాల చెల్లింపులకే వినియోగించారు.

గత ఐదేళ్ల కాలంలో సామాజిక సేవలపై చేసిన వ్యయం ఎటువంటి మార్పు లేకుండా స్థిరంగా కొనసాగగా, ఆర్థిక సేవలపై చేసే వ్యయం మాత్రం గణనీయంగా పెరిగింది.