వాషింగ్టన్: అమెరికాలో నవంబర్ 3న జరగనున్న మధ్యంతర ఎన్నికలకు ముందు ఇరాన్పై సైనిక దాడులను తిరిగి ప్రారంభించేలా ఆదేశాలు జారీ చేయబోనని అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ సోషల్ మీడియాలో ప్రకటించారు.
ఈమేరకు రిపబ్లికన్ల తరపున ప్రచారం చేస్తున్నప్పుడు, ఎన్నికలకు ముందు లేదా తర్వాత ఈ యుద్ధానికి ముగింపు పలకగలమనే నమ్మకాన్ని ట్రంప్ వ్యక్తం చేశారు; అదే సమయంలో ఇరాన్పై పూర్తి స్థాయి సైనిక చర్యలను తిరిగి చేపట్టే అవకాశాన్ని కూడా ఆయన తోసిపుచ్చలేదు.
సైనిక పోరాటం కేవలం కొన్ని వారాలపాటే ఉంటుందని అమెరికన్లకు మొదట్లో హామీ ఇచ్చినప్పటికీ, గత ఏడు నెలలుగా సాగుతున్న ఈ యుద్ధాన్ని మధ్యంతర ఎన్నికల తర్వాత మరింత తీవ్రతరం చేసే అవకాశం ఉందని ట్రంప్ గత కొన్ని వారాలుగా హెచ్చరిస్తూనే ఉన్నారు. తన బృందం “ఇస్లామిక్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ ఇరాన్తో ఫలప్రదమైన చర్చలు జరుపుతోందని” కూడా ట్రంప్ పేర్కొన్నారు.
60 రోజుల కాల్పుల విరమణ, శాశ్వత శాంతి ఒప్పందానికి అవసరమైన విధివిధానాలను రూపొందించే లక్ష్యంతో అమెరికా, ఇరాన్ గత జూన్లో స్వల్పకాలిక మధ్యంతర ఒప్పందంపై సంతకాలు చేశాయి.
ట్రంప్, ఇరాన్ అధ్యక్షుడు మసూద్ పెజెష్కియన్ సంతకం చేసిన ఈ ఒప్పందం, కొన్ని వారాల వ్యవధిలోనే విఫలమైంది. యుద్ధానికి ముందు ప్రపంచ చమురు సరఫరాలో ఐదవ వంతు రవాణాకు కీలక మార్గంగా ఉన్న హార్ముజ్ జలసంధి నియంత్రణపై వివాదాలు, తిరిగి మొదలైన సైనిక చర్యల కారణంగా ఈ ఒప్పందం కుప్పకూలింది.
అమెరికా కొన్ని షరతులను అంగీకరిస్తే ఏడు రోజుల్లో జలసంధిని తిరిగి తెరుస్తామన్న ఇరాన్ ప్రతిపాదనను గత నెల చివరలో ట్రంప్ బహిరంగంగా తిరస్కరించినప్పటి నుండి, ఇరు దేశాల మధ్య చర్చలు స్తంభించిపోయినట్లు కనిపిస్తోంది.
అయితే, తమకు అమెరికా నుండి ఒక ప్రతిపాదన అందిందని ఇరాన్ గత వారం తెలిపింది. అంతకుముందు విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరాఘ్చి మాట్లాడుతూ… టెహ్రాన్ కొద్ది రోజుల్లోనే అధికారిక సమాధానం ఇస్తుందని తాను ఆశిస్తున్నట్లు చెప్పారు.
టెక్సాస్లోని శాన్ ఆంటోనియోలో బుధవారం జరిగిన ఒక ప్రచార సభలో ట్రంప్ మాట్లాడుతూ, తన ప్రత్యేక రాయబారి స్టీవ్ విట్కాఫ్ ఇరాన్ అధికారులతో పరోక్ష చర్చలను కొనసాగిస్తున్నారని చెప్పారు. అయితే అదే సమయంలో, ఈ దశలో యుద్ధాన్ని ముగించడంపై తనకు మిశ్రమ భావాలు ఉన్నాయని ట్రంప్ సూచించారు. “ఈ ఒప్పందం నిజానికి నేను చేయాలనుకుంటున్నది కాదు, కానీ యుద్ధాన్ని ఆపడానికి వారు మాకు ఏదైనా ఇవ్వడానికి సిద్ధంగా ఉన్నారని ట్రంప్ అన్నారు.
హర్ముజ్ జలసంధి గుండా చమురు ట్యాంకర్లను నడిపించడంలో, గల్ఫ్ మిత్రదేశాల చమురును మార్కెట్కు చేర్చడంలో అమెరికా సైన్యం ఎక్కువ విజయం సాధిస్తుండగా, నౌకాదళ దిగ్బంధనం ఇరాన్ సొంత చమురు ఎగుమతులను నిలిపివేస్తుండటంతో, అమెరికా పైచేయి సాధిస్తోందని ట్రంప్ భావిస్తున్నారు.
అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ రాత్రిపూట చమురు ట్యాంకర్ల లొకేషన్ సిస్టమ్లను ఆపివేసి, వాటిని జలసంధి గుండా నడిపిస్తుండటంతో, ఈ కీలకమైన జలమార్గం ద్వారా జరిగే చమురు ప్రవాహాలపై ఇరాన్కు ఉన్న దాదాపు పూర్తి పట్టు సడలింది.
జలసంధికి సమీపంలో ఉన్న గల్ఫ్ పైప్లైన్ల సహాయంతో ఇది సాధ్యపడటంతో, గల్ఫ్ దేశాలు దాదాపు యుద్ధానికి ముందు స్థాయిలలో చమురును ఎగుమతి చేయడానికి వీలు కలిగింది.
అయితే, ఇటీవలి రోజుల్లో జలసంధి గుండా వెళ్లే ట్యాంకర్లపై ఇరాన్ దాడులను తీవ్రతరం చేసింది. అంతేకాకుండా, ద్రవ సహజ వాయువు, ఇంధన ఉత్పత్తుల రవాణాతో పాటు, నౌకా రవాణా కూడా మొత్తం మీద యుద్ధానికి ముందు స్థాయిల కంటే చాలా తక్కువగా ఉంది.
సెంట్రల్ కమాండ్ రక్షణలో ప్రమాదకరమైన పరిస్థితులను ఎదుర్కోవడానికి సిద్ధంగా ఉన్న ట్యాంకర్ ఆపరేటర్లు, కొన్ని సందర్భాల్లో రోజుకు 1 మిలియన్ డాలర్లు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ వసూలు చేస్తున్నారని షిప్పింగ్ విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.
చమురు , ఇతర వస్తువులకు మధ్యప్రాచ్యంలో మరో కీలక వాణిజ్య మార్గమైన బాబ్ ఎల్-మండేబ్ జలసంధి నుండి ఇరాన్ మద్దతు ఉన్న హౌతీ తిరుగుబాటుదారులను తరిమికొట్టే లక్ష్యంతో సౌదీ అరేబియా, యెమెన్ ప్రభుత్వం సైనిక చర్యను ప్రారంభించడంతో పరిస్థితి మరింత సంక్లిష్టంగా మారింది. దీనికి ప్రతిగా, హౌతీలు డ్రోన్, క్షిపణి దాడులతో సౌదీ విమానాశ్రయాలను, అక్కడి కీలక మౌలిక సదుపాయాలను లక్ష్యంగా చేసుకుంటున్నారు.
సైన్యం ఈ ప్రాంతానికి మరిన్ని వనరులను పంపిన తరుణంలో ట్రంప్ ఈ ప్రకటన చేశారు. మూడవ విమాన వాహక నౌక, యూఎస్ఎస్ థియోడర్ రూజ్వెల్ట్, దానిలోని వేలాది మంది సైనికులు, దానితో పాటు వచ్చే నౌకలు అక్టోబర్ చివరి నాటికి చేరుకోవచ్చని యూ.ఎస్. అధికారులు తెలిపారు.
ఇరాన్ యుద్ధానికి మద్దతుగా రికార్డు స్థాయిలో సుదీర్ఘకాలం మోహరించిన తర్వాత యూఎస్ఎస్ అబ్రహం లింకన్, శాన్ డియాగోలోని తన స్వస్థానానికి చేరుకోవలసిన రోజే ట్రంప్ ఈ ప్రకటన చేశారు. సిబ్బంది ఒత్తిడి, మానసిక ఆరోగ్యం క్షీణించడం, అలాగే ఆహారం, పరిశుభ్రత ఉత్పత్తులతో సహా సరఫరాల కొరత ఉన్నట్లు నివేదికలు వచ్చాయి.
సాధారణంగా ఆసియాలో ఉండే యూఎస్ఎస్ జార్జ్ వాషింగ్టన్, ఆగస్టులో లింకన్ స్థానంలో బాధ్యతలు స్వీకరించింది. మధ్యప్రాచ్యంలోని మరో విమాన వాహక నౌక, యూఎస్ఎస్ జార్జ్ హెచ్.డబ్ల్యూ. బుష్, సుమారు ఆరు నెలలుగా మోహరించి ఉంది, కానీ అది కొన్ని రోజుల క్రితం ఓడరేవు సందర్శన కోసం థాయ్లాండ్లోని ఫుకెట్కు చేరుకుంది.


