అహ్మదాబాద్: భారతదేశంలోని అతిపెద్ద తయారీ కేంద్రాలలో ఒకటైన సూరత్‌లో, అధిక వేతనాలు, వారాంతపు సెలవులు డిమాండ్ చేస్తున్న వస్త్ర కార్మికులపై గుజరాత్ పోలీసులు చేపట్టిన అణచివేత చర్యలు కార్మిక అశాంతిని తీవ్రతరం చేశాయి. ఇది దీపావళి, ఛత్ పూజ పండుగలకు ముందు వలస కార్మికులు పెద్ద సంఖ్యలో తరలివెళ్లడానికి దారితీసింది.
గత వారం, తమ డిమాండ్లను నెరవేర్చాలని కోరుతూ సూరత్ కలెక్టర్ కార్యాలయం వెలుపల గుమిగూడిన ఎంబ్రాయిడరీ యూనిట్లకు చెందిన సుమారు 70 మంది కార్మికులను పోలీసులు అదుపులోకి తీసుకున్నారు. నిరసన తెలిపేందుకు కార్మికులు అనుమతి తీసుకోలేదని అధికారులు పేర్కొన్నారు. కార్మికులను అదుపులోకి తీసుకోవడానికి, కొట్టడానికి పోలీసులు లాఠీలు ఉపయోగిస్తున్న వీడియో ఫుటేజ్‌ను ‘ది న్యూ ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్’ తన నివేదికలో పొందుపరిచింది. ఈ కఠినమైన చర్య అప్పటికే అస్థిరంగా ఉన్న పరిస్థితిని మరింత దిగజార్చింది. అప్పటి నుండి వేలాది మంది కార్మికులు తమ సొంత రాష్ట్రాలకు తిరిగి వెళ్లడం ప్రారంభించారని నివేదికలు సూచిస్తున్నాయి. బీబీసీ హిందీ ప్రకారం, దాదాపు 10 లక్షల మంది కార్మికులు సూరత్‌ను విడిచి వెళ్లారు. ఇది పండుగ సీజన్‌లో కార్మికుల కొరత ఏర్పడవచ్చనే ఆందోళనను వస్త్ర పరిశ్రమ యజమానులలో పెంచుతోంది. ఈ పండుగ సీజన్ వస్త్రాలకు గిరాకీకి అత్యంత కీలకమైనది.
భారతదేశపు మాంచెస్టర్‌గా పేరుగాంచిన సూరత్, బీహార్, ఉత్తర ప్రదేశ్, ఒడిశా, ఇతర రాష్ట్రాల నుండి వచ్చే వలస కార్మికులపై ఎక్కువగా ఆధారపడి ఉంది. వారి ఫిర్యాదులు 12 గంటల షిఫ్టులు, వారపు చట్టబద్ధమైన సెలవులను నిరాకరించడం, వేతన కోతలు, సెలవు కోరినప్పుడు తొలగిస్తామనే బెదిరింపుల చుట్టూ కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి. స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం (ఆగస్టు 15) నాడు ప్రారంభమైన నిరసనలు, నవరాత్రుల సమయంలో ‘గావ్ చలో అభియాన్’ (మీ గ్రామానికి తిరిగి రండి ఉద్యమం) ద్వారా ఊపందుకున్నాయి.
దైనిక్ భాస్కర్ ప్రకారం, కేవలం వారానికి ఒక సెలవు కోరినందుకు టెక్స్‌టైల్ మిల్ యజమానులు 250 నుండి 300 మంది కార్మికులను తొలగించారు, ఇది కార్మికుల వలసలను మరింత పెంచింది. యజమానులు సెలవు నిరాకరించారని, వేతన కోతలతో బెదిరించారని ఆరోపణల నేపథ్యంలో, చాలా మంది కార్మికులు దీపావళి, ఛత్ పూజకు ముందే తమ ఇళ్లకు తిరిగి వెళ్లిపోయినట్లు సమాచారం.
ఈ మేరకు అజయ్ అనే యువ కార్మికుడు మీడియాతో మాట్లాడుతూ… తన యజమాని సెలవు నిరాకరించాడని, సెలవు తీసుకుంటే వేతనంలో కోత విధిస్తామని హెచ్చరించాడని వెల్లడించాడు. ఈ కార్మికులకు, సమస్య కేవలం సెలవులకు మాత్రమే పరిమితం కాలేదు. వారు తీవ్రమైన సుదీర్ఘ పని గంటలు, జీతం నిలిపివేయడం, నెల మొత్తం నిరంతరం పనిచేయాలనే ఒత్తిడి గురించి ఫిర్యాదు చేస్తున్నారు. ఇవన్నీ తీవ్రమైన ఆర్థిక మరియు మానసిక క్షోభకు కారణమవుతున్నాయి. తిరిగి వస్తున్న కార్మికులకు సహాయం చేయడానికి కార్మిక సంఘాలు రంగంలోకి దిగాయి. యజమానులు వేధింపులకు, ప్రతీకార తొలగింపులకు పాల్పడుతున్నారని ఆరోపించాయి.
కొనసాగుతున్న ‘గావ్ చలో’ ఉద్యమంలో భాగంగా చాలా మంది కార్మికులు తమ ఇళ్లకు ప్రయాణిస్తున్నారని యూనియన్ ప్రతినిధి అజయ్ డి. దుబే పేర్కొన్నారు. యజమానులు బెదిరింపులకు పాల్పడుతున్నారని, యూనియన్ సేకరించిన వీడియోలతో అటువంటి సంఘటనలను నమోదు చేశారని ఆయన ఆరోపించారు. ఇదిలా ఉండగా, కేంద్ర జౌళి శాఖ మంత్రి గిరిరాజ్ సింగ్ అక్టోబర్ 9న సూరత్‌లో పర్యటించి, కార్మికులు, యజమానులు తమ విభేదాలను “ఒక కుటుంబంలా” పరిష్కరించుకోవాలని విజ్ఞప్తి చేశారు. యజమానులు, కార్మికులు “ఒకే నాణేనికి రెండు వైపులాంటి వారని” ఆయన నొక్కి చెప్పారు. అయినప్పటికీ, ఆయన విజ్ఞప్తి ఇంకా అశాంతిని అంతం చేయలేకపోయింది.
సరైన వేతనాలు, సెలవులు వంటి ప్రాథమిక డిమాండ్లు నెరవేరకపోతే, జౌళి పరిశ్రమకు కేంద్రంగా ఉన్న సూరత్ ప్రతిష్టను నిలబెట్టుకోగలదా అనే దానిపై కార్మికుల సామూహిక వలసలు సందేహాలను రేకెత్తిస్తున్నాయి. ఇది వేగవంతమైన ఆర్థిక వృద్ధిని, కార్మిక సంక్షేమాన్ని సమతుల్యం చేసే అభివృద్ధి నమూనాగా గుజరాత్‌కు ఉన్న వాదనను కూడా సవాలు చేస్తోంది. ఈ అశాంతిని అవకాశంగా తీసుకుని ప్రతిపక్షాలు బీజేపీ పాలనను తప్పుబట్టుతున్నాయి. కాంగ్రెస్ రాజ్యసభ ఎంపీ సయ్యద్ నసీర్ హుస్సేన్ వ్యాఖ్యానిస్తూ, “ఇది బీజేపీ గుజరాత్ నమూనా: కార్మికులను దోపిడీ చేయడం, అసమ్మతిని అణచివేయడం, ఆర్థిక వ్యవస్థను నడిపించే వారిని పణంగా పెట్టి ధనవంతులను కాపాడటం. ”పండుగ సీజన్ ఉచ్ఛస్థాయికి చేరుకుంటున్న తరుణంలో, ఈ సంక్షోభం సూరత్ పారిశ్రామిక విజయానికి, గుజరాత్ నమూనా కింద వృద్ధి కొలమానాలకు, కార్మిక హక్కులకు మధ్య పెరుగుతున్న అంతరాన్ని బహిర్గతం చేస్తోంది.
