హైదరాబాద్: గత కొన్ని నెలలుగా బియ్యం ధరలు వేగంగా పెరుగుతున్నాయి. ఇవి ఇప్పట్లో తగ్గే సూచనలు కనిపించడం లేదు, దీనివల్ల సామాన్య వినియోగదారులు, ముఖ్యంగా మధ్యతరగతి ప్రజలు తీవ్ర ఆర్థిక ఇబ్బందులను ఎదుర్కొంటున్నారు.

‘టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా’ నివేదిక ప్రకారం, ‘సోనా’ రకం బియ్యం హోల్‌సేల్ ధర గత ఏడాదితో పోలిస్తే 65.4 శాతం పెరిగింది. అక్టోబర్ 2025లో క్వింటాలుకు రూ. 2,068గా ఉన్న ధర ఇప్పుడు రూ. 3,419కి చేరుకుంది. అదే సమయంలో, రాష్ట్రంలో బియ్యం ధరల పెరుగుదల (ఇన్‌ఫ్లేషన్) ఏప్రిల్‌లో 4 శాతంగా ఉండగా, సెప్టెంబర్ నాటికి 13 శాతానికి పెరిగింది.

‘బ్లింకిట్’ (Blinkit), ‘ఇన్‌స్టామార్ట్’ (Instamart) వంటి ప్లాట్‌ఫారమ్‌లలోని ధరలను బట్టి చూస్తే, నవరాత్రుల ప్రారంభంలోనే బియ్యం రిటైల్ ధర కిలోకు రూ. 85 నుండి రూ. 90కి పెరిగింది; ప్రస్తుతం కూడా ధరలు అదే స్థాయిలో ఉన్నాయి. సాధారణ పరిస్థితుల్లో ఇదే రకం బియ్యం కిలోకు సుమారు రూ. 50-60 మధ్య ఉండేవి.

ఈ పరిణామంపై తెలంగాణ రైతు సంఘం ప్రధాన కార్యదర్శి టి. సాగర్ మీడియాతో మాట్లాడుతూ, “ఈ ధరల పెరుగుదల వల్ల మధ్యతరగతి, ఎగువ మధ్యతరగతి కుటుంబాలు ఎక్కువగా ప్రభావితమవుతాయి. ‘ఎల్ నినో’ (El Nino) ప్రభావం, కరువు పరిస్థితుల దృష్ట్యా, వరి సాగును తగ్గించాలని ప్రభుత్వం రైతులకు సూచించినందున, బియ్యం ధరలు ఇప్పట్లో తగ్గే అవకాశం లేదు” అని పేర్కొన్నారు.

ఇటీవల ‘ఎల్ నినో’ ప్రభావంపై జరిగిన సమీక్షా సమావేశంలో, ముఖ్యమంత్రి రేవంత్ రెడ్డి ప్రస్తుత పరిస్థితిని కోవిడ్-19 మహమ్మారితో పోల్చారు. తక్కువ నీటి అవసరమున్న పంటలను సాగు చేయాలని ఆయన రైతులకు సూచించారు.

‘ది హిందూ’ నివేదిక ప్రకారం, ఈ రుతుపవన కాలంలో రాష్ట్రంలో 23 శాతం వర్షపాతం లోటు నమోదైంది. దీనిని దృష్టిలో ఉంచుకుని, ఉద్యానవన శాఖ (Horticulture Department) రైతులను ప్రత్యామ్నాయ పంటల సాగు వైపు ప్రోత్సహిస్తోంది.

కూరగాయలు, పండ్లు, సుగంధ ద్రవ్యాలు, పూలు, ఇతర ఉద్యానవన పంటల సాగు విస్తీర్ణం గత ఏడాదితో పోలిస్తే 1.28 లక్షల ఎకరాలు పెరిగింది. ఖరీఫ్ 2025-26 సీజన్‌లో 2.25 లక్షల ఎకరాల్లో ఉన్న ఉద్యానవన పంటల సాగు, ఈ సీజన్‌లో 3.54 లక్షల ఎకరాలకు చేరుకుంది. వ్యవసాయ శాఖ కార్యదర్శి కె. సురేంద్ర మోహన్ మాట్లాడుతూ, ఏప్రిల్‌లో ఎల్ నినో అత్యవసర ప్రణాళికలను సిద్ధం చేశామని, ప్రజా పాలన ప్రగతిశీలికి ప్రణాలిక కార్యక్రమంలో ప్రత్యామ్నాయ పంటలపై అవగాహన కల్పించామని తెలిపారు. పప్పుధాన్యాలు, కూరగాయలు, ఇతర పంటల సాగుకు అవసరమైన విత్తనాలను కూడా రాయితీ ధరలకు అందించారు. అయితే, వరి సప్లై చైన్‌లా కాకుండా ఈ పంటలను విక్రయించే మార్కెట్‌ అంత స్పష్టంగా లేకపోవడంతో రైతులు ఈ మార్పునకు విముఖత చూపుతున్నట్లు కనిపిస్తోంది.

ఇదిలా ఉండగా, కరువు, పంట నష్టాలు, పెరుగుతున్న ధరల ప్రభావాల నుంచి 3.42 కోట్ల ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (పీడీఎస్) వినియోగదారులను కాపాడటానికి ఆహార భద్రతా బఫర్‌ను ఏర్పాటు చేయాలని పౌర సరఫరాల శాఖ మంత్రి ఉత్తమ్ కుమార్ రెడ్డి అక్టోబర్ 19న అధికారులను ఆదేశించారు.

వర్షపాతం తక్కువగా ఉండి వ్యవసాయ సీజన్‌లు ప్రభావితమైనప్పటికీ, సరఫరాలకు అంతరాయం కలగకుండా చూసేందుకు, ముందుగానే సేకరణ, నిల్వల నిర్వహణకు ప్రణాళికలు సిద్ధం చేయాలని ఆయన అధికారులను కోరారు.

అక్టోబర్ 16 నాటి పౌర సరఫరాల శాఖ నిల్వతో పాటు, పెండింగ్‌లో ఉన్న కస్టమ్ మిల్డ్ రైస్ (CMR) డెలివరీల ద్వారా రాబోయే నిల్వలను కూడా కలుపుకుంటే, రాష్ట్ర ప్రభుత్వం వద్ద ప్రస్తుతం 11.7 నెలల వరకు, అంటే సెప్టెంబర్ 2027 వరకు సంక్షేమ అవసరాలను తీర్చడానికి సరిపడా నిల్వలు ఉన్నాయి.

రాష్ట్ర ప్రభుత్వ బఫర్ గోదాములో 9.64 లక్షల మెట్రిక్ టన్నుల బియ్యం ఉండగా, CMR డెలివరీల ద్వారా మరో 18.39 లక్షల మెట్రిక్ టన్నులు వస్తాయని అంచనా వేస్తోంది. కుటుంబాలకు ఊతమివ్వడానికి, గోధుమ పిండి వంటి ఎంపిక చేసిన నిత్యావసర వస్తువులను ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (PDS) ద్వారా పంపిణీ చేసే అవకాశాన్ని కూడా రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పరిశీలిస్తోంది.