హరీష్ ఖరే ‘ది ట్రిబ్యూన్’ పత్రికకు ప్రధాన సంపాదకుడు…✍️
రెండున్నర దశాబ్దాల క్రితం నరేంద్ర మోదీ ఎలాంటి అడ్డంకులు లేకుండా స్వేచ్ఛగా తిరిగే సాధారణ నాయకుడు. జనసమూహాల్లో కలవడం, ప్రజలతో మమేకం కావడం ఆయనకు ఎంతో సులువుగా ఉండేది. అప్పట్లో ఆయనకు ఎలాంటి భద్రతా వలయాల బంధం లేదు. సూత్రబద్ధమైన రాజకీయాలు చేసే వ్యక్తిగా, నిర్మలమైన మనస్సాక్షితో ఆయన గుర్తింపు పొందారు.
కానీ కాలక్రమేణా పరిస్థితులు పూర్తిగా మారిపోయాయి. కేంద్ర రాజకీయాల్లో కీలక పరిణామాల మధ్య ఆయన ఎదుగుదల ప్రారంభమైంది. రాచరికపు పోకడలున్న వ్యవస్థలో ఆయన తనకంటూ ఒక బలమైన స్థానాన్ని ఏర్పరుచుకున్నారు. క్రమంగా ఆయన చుట్టూ ఉన్న వాతావరణం మారింది; వ్యాపార దిగ్గజాలు, ఉన్నతాధికారులు ఆయనకు చేరువయ్యారు. 2002 నాటి ఘటనల తర్వాత ఆయన చుట్టూ భద్రతా వలయాలు పెరిగాయి. ప్రజానాయకుడిగా ఉండాల్సిన ఆయన, చివరకు తనదైన “భద్రతా సిబ్బందికి” బందీగా మారాల్సిన పరిస్థితి వచ్చింది.
అయినప్పటికీ, తన చాతుర్యంతో 2014 నాటికి ఆయన దేశ రాజకీయాల్లో తిరుగులేని శక్తిగా ఎదిగారు. అప్పుడు ఆయనకు ప్రధాన ప్రత్యర్థిగా నిలిచింది రాహుల్ గాంధీ. వంశపారంపర్య రాజకీయ నేపథ్యం ఉన్న యువరాజుగా రాహుల్ గాంధీ కనిపిస్తే, సాధారణ కుటుంబం నుండి వచ్చి ‘చాయ్ వాలా’ ఇమేజ్‌తో మోదీ జనాల్లోకి వెళ్లారు. ఆ ఎన్నికల పోరులో మోదీదే పైచేయి అయింది.
అయితే, 2026 అక్టోబర్ నాటికి దృశ్యం పూర్తిగా మారిపోయింది. నేడు నరేంద్ర మోదీ సర్వాధికారాలు కలిగిన చక్రవర్తిలా కనిపిస్తున్నప్పటికీ, ఆయన తన వ్యవస్థకు తానే ఖైదీగా మారారు. ఆశ్రిత పెట్టుబడిదారులు, సలహాదారుల నడుమ ఒంటరిగా మిగిలిపోయారు. వ్యవస్థల అసమర్థత, నిరంతర అధికార కేంద్రీకరణ ఆయనను ప్రజలకు దూరం చేశాయి.
మరోవైపు, నిన్నటి యువరాజు రాహుల్ గాంధీ నేడు సరికొత్త రాజకీయ పోరాటాన్ని ఎంచుకున్నారు. అధికార బలంతో అణచివేతకు గురవుతున్న కొద్దీ, ఆయనలో తెగింపు పెరిగింది. తన సోదరితో కలిసి ఆయన రోడ్డెక్కి వీధుల్లో పోరాడుతున్నారు. అరెస్టులు, ఎఫ్‌ఐఆర్‌లకు భయపడకుండా ప్రజల గొంతుకగా మారుతున్నారు.
గత నెల జంతర్ మంతర్ వద్ద వినిపించిన ‘జబ్ జబ్ మోడీ డర్తా హై, పోలీస్ కో ఆగే కర్తా హై’ అనే నినాదాలే ఇందుకు నిదర్శనం. ఆయన కరెంట్ అకౌంట్‌లో 45 ఎఫ్ఐఆర్‌లు ఉన్నాయి. ఒకప్పుడు, సుబ్రహ్మణ్యస్వామి వంటి వారు సోనియా గాంధీ, రాహుల్ గాంధీలను కోర్టులో నిలబెడితే గాంధీల భ్రమ తొలగిపోతుందని నమ్మేవారు; ఈనాడు, రాహుల్ గాంధీ, ఆయన సోదరి స్వయంగా వీధుల్లోకి వచ్చి, తాము ప్రజలతో తగినంతగా తిరిగి కలిసిపోయామని యావత్ ప్రపంచానికి చాటిచెబుతున్నారు.
ఇరవై ఐదు సంవత్సరాల కాలం రాజకీయ పాత్రలను పూర్తిగా తారుమారు చేసింది. ఒకరు సంపూర్ణ అధికారంతో ఏకాకి కాగా, మరొకరు నిస్సహాయత నుంచి పోరాట పటిథిని సంతరించుకున్నారు. ఈ ప్రాచీన గడ్డపై, రాజుల ఉదాసీనత, దాని ఫలితంగా వచ్చే అసంతృప్తి వంటి పర్యవసానాల గురించి మనకు ఎప్పుడో హెచ్చరికలు అందాయి. కౌటిల్యుని అర్థశాస్త్రం నాల్గవ భాగంలో చెప్పినట్లుగా — “ప్రజలు పేదరికంలోకి జారినప్పుడు, వారు దురాశపరులవుతారు; అసంతృప్తి చెందినప్పుడు, వారు స్వచ్ఛందంగా పాలకుడికి ఎదురు తిరుగుతారు” అన్న సత్యం ఈ రాజకీయ పరిణామాల్లో స్పష్టంగా గోచరిస్తోంది.
