న్యూయార్క్‌: మళ్లీ దాడులు జరుగుతున్న తరుణంలో చర్చల ప్రక్రియను పునరుద్ధరించాలని అమెరికా, ఇరాన్‌లపై పాకిస్థాన్ ఒత్తిడి తెస్తోంది.

“ఇరు పక్షాల మధ్య ఇంకా అపనమ్మకం కొనసాగుతూనే ఉంది,” ఈ అవగాహన ఒప్పందాన్ని (MoU) అమలు చేయడానికి ముందుకు రావడంలో కూడా కొంత సంకోచం ఉంది, కానీ మేము మాత్రం ప్రయత్నాలు కొనసాగిస్తూనే ఉన్నామని పాకిస్తాన్ ప్రతినిధి అసిమ్ ఇఫ్తిఖార్ అహ్మద్ అన్నారు. “

ఐఆర్‌జీసీతో సంబంధం ఉన్న మూడు ఇరానియన్ చమురు ట్యాంకర్లపై అమెరికా దాడులు

ఐక్యరాజ్యసమితి భద్రతా మండలిలో ఎన్నికైన సభ్యదేశంగా పాకిస్థాన్ తన రెండేళ్ల పదవీకాలంలో చివరి ఏడాదిని గడుపుతోంది. అంతర్జాతీయ శాంతి మరియు భద్రతను కాపాడే బాధ్యత కలిగిన ఈ మండలిలో పాకిస్థాన్‌కు స్థానం ఉంది; అలాగే మండలి ఎజెండాలో ఉన్న కొన్ని వివాదాలను పరిష్కరించడంలో మధ్యవర్తిత్వం వహించేందుకు కూడా అది ప్రయత్నిస్తోంది.

మళ్లీ దాడులు జరుగుతున్నప్పటికీ, ఇరు ప్రభుత్వాలతోనూ పాకిస్థాన్ ప్రత్యక్ష సంప్రదింపుల మార్గాలను కొనసాగిస్తోందని రాయబారి చెప్పారు. “ఇరాన్, అమెరికా – ఇలా రెండు పక్షాలతోనూ మాకు ఉన్నత స్థాయిలలో బహిరంగ సంప్రదింపుల మార్గాలు అందుబాటులో ఉన్నాయి,” అని ఆయన అన్నారు.

“పరిస్థితిని పరిష్కరించడానికి, సమగ్రమైన, ఖచ్చితమైన ఒప్పందానికి రావడానికి ఉత్తమ మార్గం చర్చల ప్రక్రియను పునరుద్ధరించడమేనని మేము భావిస్తున్నాము. ఇందుకోసం ‘ఇస్లామాబాద్ అవగాహన ఒప్పందం’ రూపంలో మా దగ్గర ఒక విధానపరమైన చట్రం (framework) సిద్ధంగా ఉంది. అందులో అన్ని అంశాలు పొందుపరిచాం. వారు తిరిగి చర్చలకు రావాలి… వారు త్వరలోనే ఈ విషయాన్ని గ్రహిస్తారని నేను ఆశిస్తున్నానని పాకిస్తాన్ ప్రతినిధి అన్నారు.”

చర్చలను పునరుద్ధరించడానికి ఇరాన్ లేదా అమెరికా – ఏ దేశం ఎక్కువ సంకోచిస్తోందని అడిగినప్పుడు, అహ్మద్ ఏ ఒక్క పక్షాన్ని ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించడానికి నిరాకరించారు. “ఎవరు ఎక్కువ బాధ్యులు లేదా ఎవరు చర్చలకు రావడానికి ఆసక్తి చూపడం లేదో చెప్పడం అంత సులభం కాదు,” అని ఆయన అన్నారు. దౌత్యపరమైన పరిష్కారం సాధ్యమేననడానికి నిదర్శనంగా పాకిస్థాన్ గతంలో చేపట్టిన మధ్యవర్తిత్వ ప్రయత్నాలను ఆయన ప్రస్తావించారు.

“ఇరుదేశాల మధ్య ఉద్రిక్తతలు పెరుగుతున్న తరుణంలోనే, ఏప్రిల్ నెలలో కాల్పుల విరమణను ప్రకటించేలా మేము చేయగలిగాము. ఆ తర్వాత వారిని ఒకచోట చేర్చి, ఈ అవగాహన ఒప్పందంపై సంతకాలు చేసేలా ఇరు పక్షాలను ఒప్పించగలిగాము. కాబట్టి, ఇప్పుడు కూడా వారిని తిరిగి చర్చల వేదిక వద్దకు తీసుకురాలేమనేందుకు ఎటువంటి కారణం లేదు.” ఈ ఘర్షణ నుండి బయటపడటానికి చర్చలే ఏకైక శాశ్వత మార్గమని పాకిస్థాన్ బలంగా విశ్వసిస్తోందని ఇఫ్తి కార్ అహ్మద్ అన్నారు. “వారు ఈ విషయాన్ని గ్రహించాలి; వారు త్వరలోనే దీనిని గ్రహిస్తారని నేను నమ్ముతున్నాను మరియు ఆశిస్తున్నాను.”

గాజా, ‘ద్వి-దేశ పరిష్కారం’ (two-state solution)
గాజా అంశంపై మాట్లాడుతూ, ఆక్రమిత వెస్ట్ బ్యాంక్‌లో ఇజ్రాయెల్ అనుసరిస్తున్న విధానాలు భవిష్యత్తులో పాలస్తీనా దేశం ఏర్పడే అవకాశానికి ముప్పు కలిగిస్తున్నాయని పాకిస్తాన్ ప్రతినిధి అహ్మద్ హెచ్చరించారు. అంతర్జాతీయ సమాజం ఈ విషయంలో మరింత దృఢమైన వైఖరిని అవలంబించాలని ఆయన అన్నారు.

“గాజా ప్రణాళిక పూర్తిగా అమలు కావడం లేదు. ఇందులో మొదటి అంశం కాల్పుల విరమణ, కానీ ఆ కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాన్ని పాటించడం లేదు,” అని ఆయన అన్నారు. “ముఖ్యంగా ఇజ్రాయెల్ వైపు నుండి నిరంతరం ఉల్లంఘనలు జరుగుతుండటం మీరు చూస్తున్నారు; కాల్పుల విరమణ ప్రకటించినప్పటి నుండి గాజాలో వందలాది మంది మరణించారు.”

వెస్ట్ బ్యాంక్‌లో జరుగుతున్న పరిణామాలు—అంటే నివాస ప్రాంతాల విస్తరణ, అక్కడి సెట్లర్ల హింస—’ద్వి-దేశ పరిష్కారం’ సాధ్యమయ్యే అవకాశాలను మరింత దెబ్బతీస్తున్నాయని మిస్టర్ అహ్మద్ పేర్కొన్నారు.

“వెస్ట్ బ్యాంక్‌లో జరుగుతున్న పరిణామాలను బట్టి చూస్తే, ఇజ్రాయెల్ విధానాలు ‘ద్వి-దేశ పరిష్కారం’ అనే భావననే పూర్తిగా తుడిచిపెట్టే దిశగా సాగుతున్నాయని స్పష్టంగా అర్థమవుతోంది,” అని ఆయన అన్నారు.

ఐక్యరాజ్యసమితి, దాని సభ్య దేశాలు మరింత గట్టిగా స్పందించాలని ఆయన అన్నారు. “అంతర్జాతీయ చట్టం, అంతర్జాతీయ ఆమోదం ప్రకారం, స్వేచ్ఛ, స్వయం నిర్ణయాధికారం కోసం పాలస్తీనా ప్రజల ఆకాంక్షలను గౌరవించే దిశగా మనం పయనించేలా చూడటంలో అంతర్జాతీయ సమాజం, ఐక్యరాజ్యసమితి మరింత దృఢంగా వ్యవహరించాల్సిన సమయం ఆసన్నమైందని నేను భావిస్తున్నాను,” అని పాకిస్తాన్ ప్రతినిధి అహ్మద్ అన్నారు.

“ఎందుకంటే, ఆ ప్రాంతంలో శాశ్వత శాంతి నెలకొనాలంటే, చివరికి ఆక్రమణను ముగించడమే ఏకైక ఆచరణీయ మార్గం.” గాజా శాంతి ప్రణాళిక, పాలస్తీనా దేశ ప్రతిపత్తి, స్వీయ-నిర్ణయాధికారం పట్ల అమెరికా మద్దతును పునరుద్ధరించడంలో సహాయపడిందని అహ్మద్ పేర్కొన్నారు. “మధ్యప్రాచ్యం, పాలస్తీనా, గాజా, ఇజ్రాయెల్ పరిస్థితి విషయానికి వస్తే, ప్రధాన పాత్రధారులలో ఒకరైన అమెరికాను, పాలస్తీనా దేశ ప్రతిపత్తి, స్వీయ-నిర్ణయాధికారం పట్ల మళ్లీ కట్టుబడి ఉండేలా మేము తిరిగి తీసుకువచ్చాము,” అని ఆయన అన్నారు.

ఐక్యరాజ్యసమితి సంస్కరణలు

భద్రతా మండలి సంస్కరణల గురించి మాట్లాడుతూ, ప్రధాన సంఘర్షణలపై చర్యలు తీసుకోవడంలో దాని నిరంతర అసమర్థతపై ఉన్న ఆందోళనలను అహ్మద్ అంగీకరించారు.

మండలిలోని ఐదు శాశ్వత సభ్య దేశాలైన బ్రిటన్, చైనా, ఫ్రాన్స్, రష్యా, యునైటెడ్ స్టేట్స్ దేశాలకు ఉన్న అధికారం, తీర్మానాలను వీటో చేయగల వారి సామర్థ్యమే ప్రధాన సమస్య అని ఆయన అన్నారు.

“శాశ్వత సభ్యులలో ఒకరి లేదా మరొకరి వైఖరులు, లేదా వీటో అధికారాన్ని దుర్వినియోగం చేయడం. దశాబ్దాలుగా భద్రతా మండలిని ఎదుర్కొంటున్న ప్రధాన సమస్య ఇదే,” అని పాకిస్తాన్ ప్రతినిధి అహ్మద్ అన్నారు.